Orgelbouwnieuws
|
Lieren-Beekbergen Protestantse Kerk [Orgelbouwnieuws uit Het Orgel 2010/06] |
De firma Van den Berg & Wendt (Zwolle/Nijmegen) leverde in 1966
een nieuw orgel op voor de Protestantse kerk te Lieren-Beekbergen.
Het orgel werd boven de preekstoel geplaatst, net voor de daar
aanwezige nis. Het betrof een eenklaviers instrument met vrij
pedaal. In 1985 heeft de firma N.D. Slooff & Zoon (Ouderkerk a/d
IJssel) het orgel uitgebreid met een zes stemmen tellend
Onderpositief. Windlade en pijpwerk vonden een plek in de onderkast,
dat werd voorzien van een stijlvol bijgemaakt (loos) front. Een
kleine balg werd toegevoegd om dit Onderpositief van wind te
voorzien. Daarnaast werd de aanleg van de mechaniek veranderd en
werd de intonatie van het Hoofdwerk enigszins herzien.
De kerkzaal is in de zomer en het najaar van 2009 grondig
gerenoveerd. Aansluitend is het orgel onder handen genomen door de
Orgelmakerij Gebr. Reil (Heerde). Uitgangspunt daarbij was slechts
de noodzakelijke werkzaamheden te verrichten om het probleemloos
functioneren van het orgel voor de komende jaren te garanderen. Wel
is gekeken naar de intonatie van het Onderpositief, die onvoldoende
samenhang vertoonde en niet goed aansloot bij de klank van het
Hoofdwerk. De dispositie is daarbij niet gewijzigd.
De windvoorziening functioneerde niet geheel probleemloos en is
daarom grondig onder handen genomen. De windmotor en de in 1985
toegevoegde kleine balg hadden onvoldoende capaciteit om het
Onderpositief van een stabiele wind te voorzien. Daarom zijn een
andere motor en een grotere balg geplaatst, beide afkomstig uit
voorraad van de orgelmaker. De gehele windvoorziening is op de
zolder achter het orgel opgesteld, de kanalen zijn vernieuwd en er
is een nieuwe tremulant voor het Onderpositief aangebracht. De
gehele mechaniek is nagelopen en opnieuw afgesteld.
Door de renovatie van de kerkzaal was de akoestiek gewijzigd,
waardoor de klank van het orgel in behoorlijke mate werd versterkt.
Daarom is besloten de winddruk aanzienlijk te verlagen. De intonatie
van het Hoofdwerk is nagelopen. Aansluitend is het Onderpositief
opnieuw geïntoneerd, met als doel een betere onderlinge samenhang en
een betere aansluiting op het Hoofdwerk te bewerkstelligen.
De werkzaamheden werden begeleid door adviseur Erik van der Heijden,
die op 4 november 2009 de inspeling verzorgde van het gerenoveerde
orgel.
Dispositie:
| Hoofdwerk (II) | C-g3 |
| Prestant 8’ | C-E Holpijp 8’, F-c2 front (zijtorens en tussenvelden) |
| Holpijp 8’ | metaal, wijde mensuur |
| Octaaf 4’ | C-E front (middentoren) |
| Roerfluit 4’ | gis2-cis3 flespijpen, vanaf d3 open |
| Flageolet 2’ | wijde fluitmensuur |
| Mixtuur III st. | |
| Schalmey 8’ | in mahonie stevelblok, mahonie koppen, C-Fis halve bekerlengte |
| Onderpositief (I) | C-g3 in zwelkast |
| Roerfluit 8’ | C-H mahonie, afgevoerd |
| Viola di Gamba 8’ | C-H Roerfluit 8’, gehele register met expressions en freins, ouder pijpwerk |
| Quintadeen 8’ | C-H Roerfluit 8’ |
| Fluit 4’ | metaal gedekt, vanaf gis2 open |
| Nasard 3’ | conisch |
| Woudfluit 2’ | licht conisch |
| Pedaal | C-d1 |
| Bourdon 16’ | mahonie |
Toonhoogte: a1 = 436,8 Hz bij 18°C
Stemming: gelijkzwevend
Winddruk: Hw, Ped 61 mm; Op 59 mm WK
Koppelingen: Hw-Op, Ped-Hw, Ped-Op
Zweltrede Op
Tremulant Op
Samenstelling Mixtuur
C 1 2/3 1/2
cis 1 1/3 1 2/3
d1 2 1 1/3 1
dis2 2 2/3 2 1 1/3
Bron: Erik van der Heijden, ‘Het orgel in de Protestantse
Kerk te Lieren-Beekbergen’.