Gouderak, Oud Gereformeerde Gemeente
[Orgelbouwnieuws uit de ORGELkrant 2000/1, januari]

gouderak.jpg (20500 bytes) Op zaterdag 9 oktober organiseerde de Oud Gereformeerde Gemeente te Gouderak een open middag ter gelegenheid van de ingebruikneming van het ‘nieuwe’ Bakker en Timmenga-orgel. Dit uit 1899 daterende instrument is afkomstig uit de Gereformeerde Kerk van Reitsum. Het werd door aankoop van de heer S. Haarsma uit Drachten verkregen en geplaatst door de firma A. Nijsse & Zoon. In de loop der jaren bleef het orgel niet ongewijzigd. Zo werd een vrij pedaal, met een Subbas 16 toegevoegd waarvoor de kas werd verdiept en een nieuw pedaalklavier werd aangebracht; ook de mechanieken bleven niet onaangetast. Verder sneed men de Voix Celeste 8 af tot Quintfluit 3 en gingen de originele schepbalgen verloren. Tenslotte werd de windlade van een multiplex dekplaat voorzien. Bij de thans voltooide restauratie, onder advies van Dirk Bakker, streefde men er naar om het instrument terug te brengen in de oorspronkelijke toestand. De windlade is volledig gerestaureerd waarbij de aangetroffen dekplaat werd verwijderd. De Subbas 16 is eveneens verwijderd, zodat de originele kasdiepte kon worden hersteld. Verder zijn de mechanieken gereconstrueerd, waarna een nieuw pedaalklavier in Bakker & Timmenga-factuur is aangebracht. Ook de schepbalgen zijn gereconstrueerd, compleet met pompinstallatie. Tenslotte werd de Quintfluit 3 weer verlengd tot Voix Celeste 8. Op een nog immer gereserveerde sleep werd een nieuwe Mixtuur geplaatst, naar voorbeeld van het Bakker & Timmenga-orgel (1895) van de Doopsgezinde Kerk te Veenwouden.

De dispositie: Manuaal (C-f3): Prestant 8, Bourdon 8, Viola di Gamba 8, Voix Celeste 8, Octaaf 4, Fluit 4, Gemshoorn 2, Mixtuur II-III-IV (1999). Aangehangen pedaal (C-g). Ventiel. Winddruk: 75 mm wk. Toonhoogte: a1 = 435 Hz bij 18 C. Temperatuur: evenredig zwevend.

Dirk Bakker schreef een boekje waarin uitgebreid wordt ingegaan op de achtergronden en de geschiedenis van dit orgel. Ook de organologische achtergronden van vergelijkbare Bakker & Timmenga-orgels komen aan bod. Het boekje is verkrijgbaar bij Boeijenga’s boek- en muziekhandel te Sneek.