Artikelen
| Michael Belotti |
|
De overlevering van Buxtehudes orgelmuziek Het ORGEL 103 (2007), nr. 4, 30-35 [samenvatting] |
Tabulatuur
rechts:
Het begin van de koraalfantasia ‘Nun
freut euch, lieben Christen gmein’ van Dieterich Buxtehude in het
handschrift van Johann Seb. Bach. Het handschrift werd begin
augustus 2006 door twee onderzoekers van het Leipziger Bach¬Archiv,
Michael Maul en Peter Wollny, in de Anna-Amalia-Bibliotheek ontdekt.
Vermoedelijk heeft Bach het afschrift kort voor 1700 gemaakt. Naast
het orgelwerk van Buxtehude werd tegelijkertijd een afschrift
gevonden dat Bach gemaakt heeft van de koraalfantasia ‘An
Wasserflüssen Babylon’ van Johann Adam Reincken.
Van de orgelwerken van Buxtehude zijn geen autografen
overgeleverd. Evenmin zijn tijdens het leven van de componist
orgelcomposities gedrukt. Moderne edities moeten dus met afschriften
genoegen nemen en de authenticiteit daarvan inschatten. In het
artikel wordt deze problematiek nader beschreven. Er wordt onder
meer betoogd dat fouten in afschriften niet altijd veroorzaakt
worden door een foutieve interpretatie van de tabulatuur, zoals tot
op heden vaak gedacht wordt, maar dat ze voor het grootste deel op
conto van de tabulatuurschrijver te schrijven zijn.
Bij het uitgeven van Buxtehudes orgelmuziek komt men zeer complexe
overleveringsvraagstukken tegen. Zowel het vermengen van versies uit
verschillende bronnen, aangevuld met fantasierijke vermoedens, als
een onkritische reproductie van een brontekst levert geen
verantwoorde uitgave op. Wat veeleer wordt verlangd is een kritische
evaluatie van de bronnen waarin hun onderlinge relatie en hun
overleveringshistorische context verdisconteerd worden.



